Misbehaving เศรษฐศาสตร์พฤติกรรม
รู้สึกว่ากระแสเรื่องเศรษฐศาสตร์พฤติกรรมกำลังมาในบรรดาเพื่อนรอบตัว เห็นบนหน้าฟีดเฟซบุ๊คหลายคนแชร์เล่มนี้ก็เลยต้องถึงเวลาหยิบขึ้นมาอ่านซักที หลังจากซื้อดองมาแรมปีจากงานหนังสือคราวก่อน เศรษฐศาสตร์พฤติกรรม ต่างกับ เศรษฐศาสตร์ปกติยังไง? แนวความคิดครับ เศรษฐศาสตร์ดั้งเดิมหรือที่นักเศรษฐศาสตร์เรียกกันว่าสายชิคาโกนั้นยึดหลักว่า มนุษย์นั้นช่างเป็นสิ่งมีชีวิตที่มีเหตุมีผลที่สุด ดังนั้นทุกการเลือก ทุกการกระทำ หรือทุกการตัดสินใจ ก็บอกได้เลยว่าผ่านการคิดสะระตะมาอย่างดีแล้ว ว่าสิ่งที่เลือกทำหรือตัดสินใจนั้นต้องก่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดกับตัวเองอย่างแน่นอน เช่น การเลือกที่จะไม่กินมื้อดึกวันศุกร์เพราะคงเพิ่มความเสี่ยงให้กับปริมาณไขมันในร่างกายในระยะยาว หรือ เลือกที่จะไม่ซื้อโทรศัพท์รุ่นใหม่ล่าสุดเพราะโทรศัพท์เครื่องเดิมยังใช้งานได้ แม้จะดูเก่าๆไปหน่อย แล้วก็เอาเงินไปเก็บสำหรับการเกษียรในระยะยาว นี่แหละครับ มนุษย์ในอุดมคติของนักเศรษฐศาสตร์เดิมๆที่อยู่ในความคิดของนักเศรษฐศาสตร์ตลอดมา จนกระทั่งเกิดเศรษฐศาสตร์สาขาแนวทางใหม่ขึ้นมาเมื่อไม่กี่สิบปีก่อนที่เรียกกันว่า เศรษฐศาสตร์พฤติกรรม ที่มองมนุษย์ในแบบที่มนุษย์ส่วนใหญ่เป็นจริงๆ แล้วมนุษย์ส่วนใหญ่นั้นเป็นยังไง? ต้องบอกว่าคนเราส่วนใหญ่นั้นไม่ได้คิดเยอะ ซับซ้อน หรือถึงข้อดีในระยะยาวขนาดนั้นครับ เราส่วนใหญ่ก็คนธรรมดาที่เลือกกินมื้อใหญ่ตอนดึก เลือกที่จะซื้อเสื้อผ้าใหม่แม้ของเดิมจะยังไม่ได้ใส่เลยก็มี หรือเลือกที่จะช็อปปิ้งในวันนี้แล้วกินมาม่าในวันหน้า มนุษย์เราส่วนใหญ่แล้วไม่ได้มีเหตุผลขนาดนั้น เราล้วนตัดสินใจด้วยอารมณ์เป็นที่ตั้ง และเห็นแก่ผลประโยชน์ตรงหน้าซะมากกว่า ก็แหม ถ้าลองเอาโดนัทน้ำตาลมาวางตรงหน้าสำหรับคนที่ชอบของหวาน มันก็ยากที่จะห้ามใจใช่มั้ยล่ะครับ เข้ามาที่เนื้อหาในหนังสือ ต้องบอกว่าถ้าใครที่ชอบอ่านแนวเศรษฐศาสตร์พฤติกรรมเป็นประจำอยู่แล้ว เล่มนี้อาจไม่ได้สนุกเท่าเล่มอื่น และหลายเรื่องราวการทดลองในเล่มก็มีอยู่ในเล่มอื่นๆแล้วเหมือนกัน แต่ก็ยังมีหลายเรื่องที่น่าสนใจที่ผมเองก็ไม่เคยรู้มาก่อน เรื่องที่น่าสนใจที่ว่าที่เกี่ยวกับเศรษฐศาสตร์พฤติกรรมก็มีประมาณนี้ครับ คนเราส่วนใหญ่ชอบตัวเลขที่มากขึ้นแม้มูลค่าจริงๆจะลดลงอย่างเช่นคะแนนสอบเมื่อตัวเองสอบได้ 72 เต็ม 100 กลับไม่พอใจเท่ากับเมื่อปรับคะแนนสอบเป็นเต็ม 137 แล้วทำได้ 96 ทั้งๆที่มูลค่าที่แท้จริงกลับลดลงกว่า 72 เต็ม 100 […]
